Kalendarz Majów czy kalendarz Azteków?
Między kalendarzem Azteków, a kalendarzem Majów jest spora różnica - wizualna jak również w chronologii powstania i jego przeznaczeniu. Zarówno Aztekowie, jak i Majowie są uważani za jedne z najstarszych cywilizacji Ameryki Północnej i Środkowej. Chociaż historia Majów sięga dalej niż historia Azteków, obie cywilizacje słynęły z niesamowitej sztuki, architektury i nowoczesnego wkładu w swoje społeczeństwa.
Kalendarz Majów
Święty kalendarz Majów nosił nazwę Tzolk'in w języku Majów Jukateckich, a Chol Q'ij w języku Majów Kicze. Kalendarz ten nie jest podzielony na miesiące. Zamiast tego składa się z ciągu 20-dniowych glifów w połączeniu z liczbami od 1 do 13, co daje 260 unikatowych dni. Starożytni Majowie używali trzech powiązanych ze sobą kalendarzy do organizowania czasu:
Tzolk'in (260-dniowy kalendarz rytualny)
Haab' (rok słoneczny 365-dniowy)
Długa Rachuba (bieżący zapis dni od mitycznej daty stworzenia)
Każdy z tych kalendarzy / systemów, pełnił inną funkcję — od planowania rolnictwa po ceremonie królewskie. Odgrywał istotną rolę zarówno w życiu codziennym, jak i we władzy dynastycznej.
Tzolkin
Kalendarz Tzolkin (był to kalendarz rytualny na 260 dni)
Składa się z 20 nazw dni i 13 liczb.
Powtarza się co 260 dni.
Służy do planowania ceremonii religijnych, nadawania imion dzieciom i innych funkcji sakralnych.
Haab'
Kalendarz Haab' (był to kalendarz sezonowy, na 365 dni)
18 miesięcy po 20 dni każdy, plus 5 „pechowych” dni Wayeba.
Śledzi wydarzenia sezonowe i cykle rolnicze.
Rok Haab' zaczyna się od 0 Pop.
Długa rachuba
Kalendarz Długa Rachuba (Chronologia Historyczna)
Liczy dni od 11 sierpnia 3114 p.n.e. (data stworzenia świata).
Stosowany do datowania zabytków i ważnych wydarzeń historycznych.
Jednostki: Kin (1), Uinal (20), Tun (360), Katun (7200), Baktun (144 000).
Zyskał rozgłos przez błędną interpretację związaną z "końcem świata" w 2012 roku.
Kalendarz Azteków
Powyższy dysk, powszechnie znany jako Kalendarz Azteków, La Piedra del Sol (Kamień Słońca) jest jednym z najbardziej reprezentatywnych i rozpoznawanych elementów kultury Meksyku. Choć nie jest to do końca kalendarz, jaki znamy dzisiaj, ten zabytek syntetyzuje wiedzę astronomiczną, którą rozwinęło społeczeństwo Meksyku, oraz porządek, w jakim żyło.
Prawdziwy kalendarz aztecki bazuje na dwóch niezależnych systemach kalendarzowych:
Xiuhpohualli (365 dni - oznaczał "liczenie lat" był używany do celów cywilnych, rolniczych i ceremonialnych)
Tonalpohualli (260 dni - oznaczał "liczenie dni" i był kalendarzem wróżbiarskim)
Xiuhpohualli
Kalendarz Xiuhpohualli (był to kalendarz skupiający się na rolnictwie, na 365 dni)
Aztekowie podzielili Xiuhpohualli na 18 miesięcy po 20 dni każdy, zwanych metztli, co łącznie dało 360 dni. Dodali 5 dodatkowych dni, znanych jako Nemontemi, uważanych za dni pechowe.
Xiuhpohualli nie był jedynie systemem dat, ale świętym narzędziem łączącym Azteków z kosmosem i ich bogami. Jego złożoność i symbolika odzwierciedlają głębokie zrozumienie natury i duchowości. Ten kalendarz to bezcenne dziedzictwo cywilizacji azteckiej, które wciąż fascynuje historyków i uczonych współczesnego świata.
Tonalpohualli
Kalendarz Tonalpohualli (był to kalendarz na 260 dni)
Tonalpohualli był cyklem 260 dni, składającym się z 20 13-dniowych okresów, zwanych trecenas. Każdy trecena był powiązany z bóstwem wpływającym na przeznaczenie. W ten sposób Aztekowie stosowali dwa równoległe systemy, które kierowały ich działalnością rolniczą i duchową.
Oba kalendarze oddziałują na siebie, tworząc większy, 52-letni cykl znany jako „Koło Kalendarzowe”. Synchronizując oba cykle, celebrowali wielki rytuał odnowy.